Aangifte erfbelasting doen: termijn, wie en hoe (2026)

Aangifte erfbelasting doet u als erfgenaam online bij de Belastingdienst, met DigiD. Bij een overlijden in 2026 heeft u daar 20 maanden de tijd voor.

Er ligt een brief van de Belastingdienst op tafel, tussen de rouwkaarten door. Er staat in dat er aangifte erfbelasting gedaan moet worden, en met wat voor datum. En dan begint het: wat is het huis waard, wie vult het in, en wat als jullie het als erfgenamen niet eens worden over de verdeling? Het is zelden het rekenwerk dat mensen vastzet. Het zijn de keuzes eromheen, op een moment dat niemand zin heeft in formulieren.

Op deze pagina staat precies wat er van u verwacht wordt: wanneer u wel en niet aangifte hoeft te doen, hoeveel tijd u hebt, wie het indient en welke gegevens u nodig hebt. Loopt u vast of wilt u zeker weten dat u niets laat liggen, dan kunt u de afwikkeling van de nalatenschap uitbesteden aan een specialist.

Moet u aangifte erfbelasting doen?

U moet aangifte erfbelasting doen als u méér erft dan uw eigen vrijstelling, of als u van de Belastingdienst een aangiftebrief hebt gekregen. Blijft u onder uw vrijstelling én krijgt u geen brief, dan hoeft u niets te doen. De Belastingdienst licht dat toe op de pagina moet ik aangifte erfbelasting doen.

Die vrijstelling verschilt sterk per persoon. Hoe dichter u bij de overledene stond, hoe hoger het bedrag dat u belastingvrij mag ontvangen. De drie die u in de praktijk het vaakst nodig hebt om te bepalen óf u aangifte moet doen:

• Partner — € 828.035 vrijstelling in 2026 (dit bedrag kan lager uitvallen door een nabestaandenpensioen).
• Kind, pleegkind, stiefkind of kleinkind — € 26.230 vrijstelling in 2026.
• Broer, zus, vriend of andere erfgenaam — € 2.769 vrijstelling in 2026.

De volledige lijst en de bijbehorende percentages staan in ons overzicht van de vrijstellingen en tarieven erfbelasting in 2026. Voor de aangifte zelf is vooral dit van belang: de vrijstelling geldt per erfgenaam, niet per nalatenschap. Erft u als enig kind € 40.000, dan zit u erboven en doet u aangifte. Erven vier kinderen samen € 80.000, dan blijft iedereen eronder.

Wanneer moet de aangifte erfbelasting binnen zijn?

Bij een overlijden in 2026 moet de aangifte erfbelasting binnen 20 maanden na de overlijdensdatum bij de Belastingdienst zijn. Bij een overlijden tot en met 2025 is dat 8 maanden. Die termijn is per 2026 verruimd, en veel informatie op internet noemt nog steeds alleen de oude 8 maanden. De Belastingdienst noemt beide termijnen op de pagina wanneer moet mijn aangifte erfbelasting binnen zijn.

De exacte inleverdatum staat in de aangiftebrief; die is leidend. Die brief stuurt de Belastingdienst binnen 4 maanden na het overlijden, naar de executeur als die is aangewezen en anders naar de erfgenamen. Voor overlijdens in 2026 kunt u pas vanaf mei 2027 uitstel aanvragen.

Let op het verschil tussen te laat zijn en rente betalen. Dat zijn twee dingen. Levert u ná de termijn in, dan rekent de Belastingdienst belastingrente, óók als u netjes uitstel hebt gekregen. U kunt dat beperken door alvast een voorlopige aanslag aan te vragen en die te betalen. De aangiftetermijn staat verder los van de wettelijke termijn voor het afhandelen van een erfenis, waar bijvoorbeeld het aanvaarden of verwerpen onder valt.

Wat als u te laat bent of helemaal geen aangifte doet?

Dan volgt eerst een herinnering met een nieuwe datum, daarna een aanmaning. Komt de aangifte ook daarna niet binnen, dan kunt u een boete krijgen. Doet u opzettelijk geen aangifte, of een aangifte waarvan u weet dat die onjuist of onvolledig is, dan kan de Belastingdienst een vergrijpboete opleggen. Dat laatste geldt ook bij een navorderingsaanslag.

Wie doet de aangifte erfbelasting?

Staat er in het testament een executeur, dan doet die de aangifte erfbelasting voor alle erfgenamen samen. Is er geen executeur of geen testament, dan mogen de erfgenamen zelf kiezen hoe ze het aanpakken.

De Belastingdienst noemt dan drie mogelijkheden:

1. Eén erfgenaam doet aangifte voor iedereen. Dit is in de praktijk het handigst: u ziet in één aangifte of samen precies 100% van de nalatenschap is aangegeven, niet meer en niet minder.
2. Elke erfgenaam doet aangifte voor zichzelf. Mag, maar dan moet iedereen apart uitstel aanvragen als dat nodig is, en moet de waardering overal gelijk zijn.
3. Een combinatie. Sommige erfgenamen doen samen aangifte, anderen alleen voor zichzelf.

De keuze voor één gezamenlijke aangifte heeft een praktisch voordeel: de waarde van de woning, de bankrekeningen en de schulden hoeft maar één keer bepaald te worden. Wordt er verschillend gewaardeerd, dan komt de Belastingdienst daar vrijwel zeker op terug.

Een executeur heeft hier bovendien geen keuze in. Die is verplicht de aangifte te verzorgen en is hoofdelijk aansprakelijk voor de verschuldigde erfbelasting. Wat die rol verder inhoudt, leest u in ons artikel over de taken van een executeur.

“De grootste fout die ik zie, is dat erfgenamen los van elkaar gaan invullen. Dan staat de woning in de ene aangifte op de WOZ-waarde en in de andere op de taxatiewaarde, en begint het hele traject opnieuw. Spreek vooraf af wie het doet.”

Notaris mr. Bart Lever
Partner van Thuisnotaris

Hoe doet u aangifte erfbelasting?

U doet online aangifte erfbelasting via Mijn Belastingdienst, met DigiD. Dat kan voor erfenissen die u in 2022 of later hebt gekregen. Lukt online niet, dan is er per jaar een papieren aangifteformulier in pdf.

Het online formulier heeft een paar voordelen die op papier ontbreken: u ziet alleen de vragen die voor uw situatie gelden, u kunt meerdere erfgenamen, woningen en rekeningen invullen, en u kunt tussentijds opslaan en later verdergaan. Na verzending krijgt u een bevestiging en kunt u de ingevulde gegevens opslaan voor uw eigen administratie. De Belastingdienst beschrijft de route in vier stappen voor de online aangifte erfbelasting.

Welke gegevens heeft u nodig?

Het eerste deel is zo gepiept: persoonsgegevens. Daarna wordt het inhoudelijk. Zorg dat u dit bij de hand hebt voordat u begint:

• Van uzelf — burgerservicenummer, DigiD en de aangiftebrief (daar staat de inleverdatum in). Bent u niet de contactpersoon, dan ook naam, BSN en telefoonnummer van degene die dat wel is.
• Van de overledene — burgerservicenummer, overlijdensdatum, het testament, de burgerlijke staat en of er huwelijkse voorwaarden of partnerschapsvoorwaarden zijn.
• De bezittingen — WOZ-waarde van een geërfde woning, saldi van bank-, spaar- en beleggingsrekeningen, vorderingen op anderen, een eerdere nog niet uitgekeerde erfenis, en de waarde van zaken als een auto of kunst.
• De schulden en aftrekposten — hypotheken en leningen, nog niet betaalde belastingaanslagen van de overledene en de uitvaartkosten voor zover die aftrekbaar zijn.
• De akten en polissen — eigendomsakten, schenkingsakten, verzekeringspolissen, de renteafspraken uit het testament en een eventueel verblijvings- of overnamebeding uit een samenlevingscontract.

De waarde van een woning is bijna altijd de lastigste post, zeker als het huis nog niet verkocht is of verhuurd wordt. In ons artikel over de waardebepaling van een woning in een erfenis staat welke waarde u wanneer moet gebruiken.

Hoe betaalt u via de aangifte minder erfbelasting?

De aangifte erfbelasting is niet alleen invullen wat er is. Op drie plekken maakt u keuzes die het eindbedrag echt verschuiven, en die keuzes liggen vaak al in het testament klaar.

• Het opvullegaat en de renteclausule. In veel moderne testamenten staat een bepaling waarvan u de werking pas ná het overlijden vaststelt. U bepaalt dan hoeveel er bij de langstlevende blijft en hoeveel naar de kinderen gaat. Lees hier meer over het opvullegaat in een testament.
• Afzien van de wettelijke verdeling. Erft een partner volgens de wettelijke verdeling en pakt dat fiscaal ongunstig uit, dan kan die daarvan afzien. Dat moet binnen drie maanden na het overlijden, via een akte bij de notaris.
• Een kleinkindlegaat. Laat de overledene aan elk kleinkind een bedrag na tot aan de vrijstelling van € 26.230, dan gaat dat deel belastingvrij over en verkleint het de erfenis van de kinderen.

Dit is ook precies de reden dat de aangifte meer is dan een formulier. Een verkeerde keuze op deze punten kost duizenden euro’s en is na indiening lastig terug te draaien.

“Mensen denken dat de erfbelasting vastligt zodra iemand overleden is. Dat is niet zo. Een testament met een opvullegaat geeft u na het overlijden nog ruimte om te sturen, maar dan moet u die ruimte in de aangifte wel gebruiken.”

Notaris mr. Bart Lever
Partner van Thuisnotaris

Veelgestelde vragen over aangifte erfbelasting

Kort samengevat

De aangifte erfbelasting draait om drie vragen. Moet ik aangeven? Alleen als u boven uw vrijstelling uitkomt of een aangiftebrief hebt gekregen. Hoeveel tijd heb ik? Twintig maanden bij een overlijden in 2026, acht maanden als het overlijden in 2025 of eerder was, met de datum uit de aangiftebrief als harde grens. En wie doet het? De executeur als die er is, en anders bij voorkeur één erfgenaam voor iedereen.

Het invullen is overzichtelijker dan mensen denken. De keuzes die eronder liggen zijn dat niet: de waardering van de woning en de bepalingen uit het testament bepalen het eindbedrag. Twijfelt u daarover, laat het dan doorrekenen voordat u verzendt.