- Kennisbank ›
- Hoe werkt schenken op papier?
Hoe werkt schenken op papier?
Laatst bijgewerkt: 01-04-2026
Het belangrijkste in het kort
- Bij schenken op papier erken je een schuld aan je kind via een notariële akte — het geld blijft op jouw rekening
- De schuld is aftrekbaar van je nalatenschap, waardoor je kinderen minder erfbelasting betalen
- Je moet jaarlijks minimaal 6% rente daadwerkelijk uitbetalen — anders vervalt het voordeel
- Een notariële akte is verplicht (art. 7:177 BW) — een onderhandse akte is niet geldig
- In 2026 mag je per kind €6.908 per jaar belastingvrij schenken op papier — over het meerdere betaal je 10% schenkbelasting (tot €158.669)
Schenken op papier — officieel een schuldigerkenning uit vrijgevigheid — is een manier om vermogen over te dragen aan je kinderen zonder dat je het geld nu al hoeft te missen. Je erkent een schuld via de notaris, betaalt jaarlijks rente, en bij jouw overlijden gaat die schuld van de nalatenschap af. Het resultaat: minder erfbelasting.
In dit artikel lees je precies hoe schenken op papier werkt, wat het kost, wanneer het interessant is, en welke valkuilen je moet vermijden.
Wat is schenken op papier precies?
Schenken op papier is niet hetzelfde als een gewone schenking waarbij je geld overmaakt. Bij een schenking op papier — juridisch heet dit een schuldigerkenning uit vrijgevigheid — erken je schriftelijk dat je een bepaald bedrag schuldig bent aan je kind. Het geld blijft gewoon op jouw rekening staan. Maar op papier bestaat er een schuld.
Wil je begrijpen hoe dit verschilt van andere vormen van geven, dan legt het artikel over het verschil tussen schenking en gift dit helder uit.
De schuldigerkenning in gewone taal
Stel, je erkent dat je je dochter €20.000 schuldig bent. Bij jouw overlijden krijgt ze dat bedrag dan niet als erfenis, maar als terugbetaling van een schuld. En schulden gaan van de nalatenschap af vóórdat de erfbelasting wordt berekend. Zo betaalt je dochter over die €20.000 géén erfbelasting — terwijl ze het geld wél ontvangt.
Het is een slimme juridische constructie, maar ze stelt wel eisen: een notariële akte en jaarlijkse rente. Zonder die twee eisen is het voordeel nul.
Hoe verschilt dit van gewoon schenken?
| Kenmerk | Gewone schenking | Schenking op papier |
|---|---|---|
| Geld over nu? | Ja, direct | Nee, pas bij overlijden |
| Schenkbelasting | Over bedrag boven vrijstelling | Over bedrag boven vrijstelling |
| Aftrekbaar van nalatenschap | Nee | Ja (minder erfbelasting) |
| Notariële akte nodig | Nee (onder €6.908) | Ja, verplicht |
| Rente vereist | Nee | Ja, minimaal 6% per jaar |
| Box 3 effect | Vermogen blijft bij jou | Schuld verlaagt box 3-grondslag |
Wanneer is schenken op papier interessant?
Niet voor iedereen is een schenking op papier de beste keuze. Er zijn drie situaties waarin het bijzonder voordelig is.
Voordeel 1 — Erfbelasting besparen
Het grootste voordeel is de besparing op erfbelasting. In 2026 geldt voor kinderen een vrijstelling van €26.230. Over het meerdere betalen zij 10% erfbelasting (tot €158.669), daarboven 20%. Een papieren schenking verlaagt de belaste nalatenschap direct.
Concreet voorbeeld: je erkent elk jaar €6.908 schuldig te zijn aan je kind. Na 10 jaar is er een schuld van €69.080 opgebouwd. Die schuld gaat af van je nalatenschap vóórdat de erfbelasting wordt berekend. Besparing: minimaal €6.908 aan erfbelasting (10% over €69.080).
Voordeel 2 — Box 3 voordeel
De schuld die je erkent verlaagt ook je vermogen in box 3. Je hebt het geld immers nog staan, maar de schuld aan je kind verlaagt je heffingsgrondslag. Afhankelijk van je totale vermogen kan dit een aanvullend belastingvoordeel opleveren.
Het box 3-voordeel is per situatie anders en hangt af van het nieuwe stelsel dat Nederland geleidelijk invoert. Laat je hier goed over adviseren.
"Schenken op papier is met name interessant als je verwacht dat je nalatenschap de vrijstellingsgrens voor je kinderen overschrijdt. De combinatie van jaarlijkse belastingvrije schenkingen én papieren schenkingen kan over de jaren een aanzienlijke besparing op erfbelasting opleveren — soms tienduizenden euro's."
Notaris mr. Bart Lever Partner van Thuisnotaris
Voor wie is het het meest voordelig?
Schenken op papier is met name interessant als:
- Je nalatenschap is groter dan de vrijstelling — de besparing wordt groter naarmate de nalatenschap hoger is en het belastingtarief dus 20% wordt
- Je het geld nu nog niet kunt of wilt missen — de constructie is juist bedacht voor mensen die vermogen willen overdragen zonder nu liquiditeit op te geven
- Je meerdere kinderen of kleinkinderen hebt — je kunt voor elk kind afzonderlijk een papieren schenking doen; de vrijstelling geldt per kind
Voor belastingvrij schenken aan je kind zijn er ook andere mogelijkheden, zoals de jaarlijkse vrijstelling of de eenmalig verhoogde schenking. Schenken op papier is een aanvulling, geen vervanging.
Hoeveel mag je schenken op papier en hoe zit het met de rente?
Er gelden twee bedragen om rekening mee te houden: het bedrag dat je erkent schuldig te zijn, en de rente die je daar jaarlijks over moet betalen.
De verplichte 6% rente — zo bereken je dat
De Belastingdienst stelt als eis dat je jaarlijks minimaal 6% rente betaalt over het bedrag van de papieren schenking. Doe je dat niet, dan vervalt de schuld als aftrekpost bij erfbelasting — en is het hele voordeel verdwenen. De rente moet ook daadwerkelijk uitbetaald worden, niet alleen op papier geboekt.
| Papieren schenking | Jaarlijkse rente (6%) | Besparing erfbelasting (10%) |
|---|---|---|
| €6.908 | €415 per jaar | €691 |
| €15.000 | €900 per jaar | €1.500 |
| €30.000 | €1.800 per jaar | €3.000 |
| €50.000 | €3.000 per jaar | €5.000 |
Let op: de besparing in bovenstaande tabel geldt per kind, per erkend bedrag, en gaat uit van het tarief van 10%. Bij grotere nalatenschappen (tarief 20%) verdubbelt de besparing.
Mag je ook meer schenken dan de jaarlijkse vrijstelling?
Ja. De jaarlijkse belastingvrije schenking aan een kind bedraagt in 2026 €6.908. Wil je meer erkennen op papier, dan moet je over het meerdere schenkbelasting betalen (10% voor kinderen tot €158.669). Dat kan alsnog voordelig zijn als de erfbelasting die je later uitspaart hoger is dan de schenkbelasting die je nu betaalt.
Wil je weten hoeveel dat concreet is? Gebruik onze schenkbelasting calculator.
Voor belastingvrij schenken aan kleinkinderen geldt een eigen vrijstelling van €2.769 per jaar — ook daarvoor kun je papieren schenkingen inzetten.
Hoe leg je een schenking op papier juridisch vast?
Dit is het onderdeel waar het vaak misgaat. Veel mensen denken dat een handgeschreven verklaring of een e-mail voldoende is. Dat is niet zo.
Stap 1 — De notariële akte is verplicht
Voor een schenking op papier is een notariële akte verplicht. Dat is vastgelegd in de wet (artikel 7:177 BW). Zonder notariële akte is de schuldigerkenning niet geldig voor de erfbelasting. Je kunt er dan geen beroep op doen bij de Belastingdienst. Een handgeschreven of gewone schriftelijke erkenning is juridisch ongeldig voor dit doel.
De schenkingsovereenkomst die wordt opgesteld bevat: het erkende bedrag, de renteplicht, de begunstigde en de datum van erkenning.
Stap 2 — Rente jaarlijks uitbetalen
De rente (minimaal 6% per jaar) moet elk jaar daadwerkelijk van jouw rekening naar die van je kind worden overgemaakt. Bewaar de bankafschriften zorgvuldig — de Belastingdienst kan achteraf controleren of de rente is betaald. Een boeking op papier zonder werkelijke betaling volstaat niet.
Moet ik elk jaar terug naar de notaris?
Dit is veruit de meestgestelde vraag — en het goede nieuws: nee, je hoeft niet elk jaar naar de notaris. In één akte kunnen meerdere jaren tegelijk worden vastgelegd. Je kunt ook werken met een doorlopende akte die jaarlijkse schenkingen dekt, zolang de akte duidelijk is over de bedragen en data.
"Veel mensen denken dat ze elk jaar opnieuw naar de notaris moeten — dat klopt niet. We kunnen in één akte meerdere jaren vastleggen, of een akte opstellen die aansluit bij jaarlijkse schenkingen. Eén goed opgestelde akte is doorgaans voldoende voor jaren. Wat je wél elk jaar moet doen: de rente uitbetalen en die betaling goed documenteren."
Notaris mr. Bart Lever Partner van Thuisnotaris
Wat zijn de valkuilen van schenken op papier?
De constructie werkt uitstekend — mits je de regels volgt. Dit zijn de drie meest gemaakte fouten.
- Rente niet betalen of te laat betalen — Dit is de meest gemaakte fout. Als je de 6% rente in een bepaald jaar vergeet of te laat betaalt, vervalt de aftrekbaarheid van de schuld voor de erfbelasting over dat jaar. De Belastingdienst is hier streng op. Zet een jaarlijkse herinnering in je agenda.
- Geen notariële akte opstellen — Een gewone onderhandse akte, een handgeschreven verklaring of zelfs een notarieel gecertificeerde handtekening is onvoldoende. Alleen een volledig notariële akte (gepasseerd voor een notaris) is geldig voor de erfbelastingaftrek.
- Het niet verwerken in je testament — Als de papieren schenking niet goed is vastgelegd in je testament, kunnen er bij overlijden discussies ontstaan tussen erfgenamen over hoe de schuld verrekend moet worden. Zorg dat je testament aansluit op de schenkingen die je hebt gedaan.
Klant Martien uit de ervaringen met Thuisnotaris omschrijft het treffend: "Per onderwerp punt voor punt duidelijke uitleg" — precies wat nodig is bij een onderwerp als dit, waar de details het verschil maken tussen wél of geen belastingvoordeel.
Veelgestelde vragen over schenken op papier
-
Wat zijn de nadelen van schenken op papier?
De nadelen van schenken op papier zijn overzichtelijk, maar ze zijn reëel.
- Ten eerste is een notariële akte verplicht — dat kost tijd en geld (reken op €200 tot €400 bij een notaris).
- Ten tweede moet je elk jaar minimaal 6% rente betalen over het erkende bedrag. Bij een schenking van €20.000 is dat €1.200 per jaar die daadwerkelijk van jouw rekening naar je kind moet gaan. Vergeet je die rente te betalen, dan verliest de schuld haar aftrekbaarheid voor de erfbelasting — waarmee het hele voordeel verdwijnt.
- Ten derde ontvangen je kinderen het geld pas echt bij jouw overlijden; ze kunnen er nu niets mee doen.
- Tot slot vraagt de constructie om administratieve discipline: jaarlijkse rentebetalingen, bewaarde bankafschriften en een goed bijgehouden akte. Wie dat niet bijhoudt, riskeerd dat de Belastingdienst de aftrek weigert. Voor wie bereid is die discipline op te brengen, wegen de nadelen ruimschoots op tegen de voordelen.
-
Hoeveel mag je maximaal schenken op papier?
Er is geen wettelijk maximumbedrag voor een schenking op papier. Je kunt in principe elk bedrag erkennen als schuld. Wat wél begrensd is, is de belastingvrije ruimte.
In 2026 mag je per kind jaarlijks €6.908 belastingvrij schenken — ook op papier. Wil je méér erkennen, dan betaal je over het meerdere schenkbelasting (10% voor kinderen tot €158.669, daarboven 20%). Dat kan desondanks voordelig zijn als de erfbelasting die je later uitspaart hoger uitvalt dan de schenkbelasting die je nu betaalt.
Stel: je erkent €30.000 in één keer. Over de eerste €6.908 betaal je geen schenkbelasting. Over de resterende €23.092 betaal je 10% = €2.310 aan schenkbelasting. Maar bij overlijden heb je €30.000 minder belaste nalatenschap — besparing 10% = €3.000. Per saldo dus nog steeds voordelig.
Laat je hier altijd over adviseren door een notaris, want de uitkomst hangt af van de omvang van je nalatenschap. -
Kun je schenken op papier zonder notaris?
Nee. Schenken op papier zonder notaris is wettelijk niet geldig voor het erfbelastingvoordeel. In artikel 7:177 van het Burgerlijk Wetboek staat expliciet dat een schenking die pas bij overlijden wordt uitgevoerd alleen geldig is als deze is vastgelegd in een notariële akte.
Een handgeschreven verklaring, een brief of een onderhandse akte (ook al heeft iemand de handtekening gezet voor een notaris) is niet voldoende. Alleen een akte die daadwerkelijk voor en door een notaris is gepasseerd telt mee als bewijs richting de Belastingdienst.
Zonder die akte accepteert de Belastingdienst de schuldigerkenning niet als aftrekpost bij de erfbelasting — en betalen je kinderen gewoon erfbelasting over het volledige nalatenschap. De notariskosten voor een schenkingsakte liggen doorgaans tussen de €200 en €400 en zijn daarmee een kleine investering in vergelijking met de belastingbesparing die de akte mogelijk maakt.
-
Moet ik elk jaar terug naar de notaris?
Nee, je hoeft niet elk jaar naar de notaris voor een schenking op papier. In één notariële akte kunnen meerdere jaren tegelijk worden vastgelegd. Je kunt ook een akte laten opstellen die jaarlijkse schenkingen dekt voor een langere periode, zolang de bedragen en data duidelijk zijn omschreven.
Wat je wél elk jaar moet doen, is de verplichte rente van minimaal 6% daadwerkelijk overmaken naar je kind en die betaling bewaren als bewijs (bankafschrift). De jaarlijkse rentebetalingen zijn de terugkerende verplichting — niet het bezoek aan de notaris.
Als het bedrag van de papieren schenking verandert (je erkent in een later jaar een ander bedrag), dan is er wel een nieuwe of aanvullende akte nodig. Laat je goed adviseren bij het opstellen van de akte, zodat deze flexibel genoeg is voor jouw situatie.
-
Wat kost schenken op papier bij de notaris?
De kosten voor een notariële schenkingsakte liggen doorgaans tussen de €200 en €400, afhankelijk van de complexiteit van de akte en het notariskantoor. Dit zijn eenmalige kosten voor het opstellen en passeren van de akte — je hoeft niet elk jaar terug.
Sommige notarissen rekenen een vaste prijs per akte, anderen werken op uurbasis. Bij meerdere kinderen of kleinkinderen kan het voordelig zijn om de aktes gelijktijdig op te stellen.
Naast de notariskosten is er het jaarlijkse renteaandeel: minimaal 6% over het erkende bedrag, dat daadwerkelijk uitbetaald moet worden. Dat is geen kosten in de strikte zin, maar een cashflowverplichting.
De totale investering (notariskosten + rentejaren) weegt bij correct gebruik van de constructie bijna altijd op tegen de besparing op erfbelasting — zeker bij grotere bedragen en langlopende schenkingen.
-
Heeft schenken op papier nog zin in 2026?
Ja, schenken op papier is in 2026 nog steeds een zinvolle belastingstrategie — ook na de discussies rondom box 3. Het erfbelastingvoordeel is ongewijzigd en staat volledig los van de box 3-problematiek.
Zolang de schuld correct is vastgelegd in een notariële akte en de rente van 6% jaarlijks wordt betaald, is de schuld aftrekbaar van de nalatenschap bij overlijden.
Dat voordeel is in 2026 even reëel als voorheen. Het box 3-voordeel (de schuld verlaagt je vermogen in box 3) is minder zeker geworden door de aangekondigde wijzigingen in het belastingstelsel.
Afhankelijk van hoe het nieuwe stelsel uitpakt, kan dat voordeel kleiner worden of verschuiven. Het erfbelastingvoordeel blijft echter de kern van de constructie — en dat is ongewijzigd. Laat je goed adviseren over jouw specifieke situatie, want de voordeligheid hangt af van de omvang van je nalatenschap en de hoogte van de schenkingen.
-
Hoe werkt de 6% rente bij schenken op papier?
De verplichte rente van 6% per jaar is een wettelijke eis die de Belastingdienst stelt om de schuld als aftrekpost te accepteren bij erfbelasting. Het percentage is gebaseerd op een fictieve rendementseis die in de wet is vastgelegd. De rente wordt berekend over het totale erkende bedrag. Heb je €20.000 op papier geschonken aan je kind, dan moet je jaarlijks €1.200 overmaken (6% × €20.000).
Die betaling moet écht plaatsvinden — van jouw bankrekening naar die van je kind, voor 31 december van het betreffende jaar. Bewaar de bankafschriften als bewijs. Als je de rente in één jaar niet betaalt, verliest de schuld haar aftrekbaarheid voor dat jaar — maar niet voor de andere jaren. Wel riskeer je dat de Belastingdienst de hele constructie kritisch bekijkt als er structureel niet wordt betaald. Voor je kind valt de vordering (het tegoed dat hij of zij op jou heeft) in box 3 als vermogensbestanddeel.
Conclusie: wanneer zet je schenken op papier in?
Schenken op papier is een bewezen en juridisch erkende manier om vermogen over te dragen aan je kinderen zonder dat je het geld nu al hoeft te missen. De kern: je erkent een schuld via een notariële akte, betaalt jaarlijks 6% rente, en zorgt dat de schuld aftrekbaar is van je nalatenschap. Het resultaat: minder erfbelasting voor je kinderen en mogelijk ook een lager box 3-vermogen voor jou.
De constructie vraagt wel om discipline — de rente moet elk jaar daadwerkelijk betaald worden en de akte moet correct opgesteld zijn. Dat klinkt meer ingewikkeld dan het is: met een goede notariële akte en een jaarlijkse overmaking ben je klaar.
Je nalatenschap goed geregeld
Wij kunnen je nog niet helpen bij schenkingen maar wel met een goed testament. Zo werkt het bij Thuisnotaris:
- Stap 1 — Vul je wensen in — online, in je eigen tempo
- Stap 2 — Persoonlijk gesprek — een adviseur bespreekt alles met je door
- Stap 3 — Tekenen bij de notaris — bij een notariskantoor bij jou in de buurt
Akten starten vanaf €275 per akte. Je betaalt pas na het gesprek. Geen verplichtingen vooraf.
