1. Inleiding

Ben je onderdeel van een zogenoemd patchwork- of samengesteld gezin? Dan wil je iedereen die je lief is financieel én praktisch beschermen – zonder ingewikkelde rompslomp. Het Nederlandse erfrecht denkt echter nog vooral in het klassieke kerngezin. Daardoor erven stiefkinderen niets en erft een nieuwe partner alleen iets als jullie getrouwd zijn of een geregistreerd partnerschap hebben. Wonen jullie “gewoon” samen, dan staat je partner bij jouw overlijden met lege handen, hoe lang jullie relatie ook duurt.

Gelukkig hoeft zekerheid niet moeilijk of duur te zijn. Via Thuisnotaris zet je alles grotendeels online vast, mét een persoonlijk telefonisch gesprek – extra zorgvuldig voor de complexe situaties die samengestelde gezinnen vaak kennen.

2. Wat is een samengesteld gezin?

Een samengesteld gezin ontstaat als ten minste één partner kinderen meebrengt uit een eerdere relatie. Varianten:

  • Stiefgezin – één partner heeft kinderen, de ander niet.
  • Plus- of bonusgezin – beide partners brengen kinderen mee.
  • Co-oudergezin – kinderen wonen afwisselend bij beide (stief)ouders.

Omdat de wet geen onderscheid maakt, lopen deze gezinnen tegen dezelfde juridische valkuilen aan, maar mét extra emotionele lagen

3. Waarom het wettelijk erfrecht niet volstaat

3.1 Stiefkinderen erven niet automatisch

Zonder testament zijn alleen je eigen wettelijke kinderen, je echtgenoot of geregistreerd partner en – ultimo – je bloedverwanten erfgenaam. Wil je (stief-)kinderen beschermen, dan moet je hen expliciet in een testament opnemen.

3.2 Het probleem van bevroren vermogen

Onder de wettelijke verdeling krijgt de langstlevende echtgenoot alle bezittingen. De kinderen krijgen slechts een niet-opeisbare geldvordering ter hoogte van hun erfdeel. Dat is handig om in de woning te kunnen blijven wonen, maar het bevriest hun erfdeel zolang de langstlevende leeft. In samengestelde gezinnen vergroot dat de kans op frictie, zeker wanneer de stiefouder later hertrouwt of zelf schenkingen doet.

3.3 Ex-partners & de legitieme portie

Ook in blended families kunnen kinderen altijd minimaal de helft van hun normale erfdeel opeisen (de legitieme portie). Een ex-partner kan zo indirect profiteren van jouw nalatenschap. Slimme clausules (uitsluiting, tweetrapsmaking) voorkomen dat.

3.4 Voogdij voor minderjarige kinderen

Is je ex-partner overleden of ongeschikt, dan bepaalt de rechter wie de voogdij krijgt – tenzij jij zelf al een voogd in je testament hebt aangewezen.

3.5 Ongehuwde partner erft niet automatisch

Leef je samen zónder huwelijk of geregistreerd partnerschap? Dan erft je partner helemaal niets. Het maakt niet uit hoe lang jullie relatie duurt, of jullie samen een huis hebben of kinderen opvoeden. Bij jouw overlijden gaat alles rechtstreeks naar jouw wettelijke erfgenamen (kinderen, ouders, broers/zussen). Wil je dat je partner verzorgd achterblijft – bijvoorbeeld in de gezamenlijke woning kan blijven wonen of toegang houdt tot gezamenlijke rekeningen – dan is een testament absoluut noodzakelijk. Met één clausule benoem je je partner tot erfgenaam en voorkom je dat hij of zij moet “bedelen” bij jouw familie om het eigen huis of inboedel te behouden.

Testament opstellen voor je samengestelde gezin?

Een testament voor samengestelde gezinnen is eigenlijk te complex om helemaal zelf online op te stellen. Wij zijn de enige online aanbieder die toch een oplossing voor je heeft.

Laat je helpen via een begeleidingsgesprek:

Onze ervaren juristen begeleiden je telefonisch door elke stap. Je betaalt slechts €99 extra bovenop onze scherpe testament tarieven.


Vraag hier je telefonische afspraak aan.

4. Wettelijke verdeling zonder testament

In onderstaande tabel zie je wat er in verschillende scenario’s gebeurt als je als partners in een samengesteld gezin geen testament hebt.

ScenarioOverlijden partner 1Overlijden partner 2
A. Partner 1 heeft kinderen, geen gezamenlijke kinderenGehuwd/Geregistreerd:
Partner 2 erft de volledige nalatenschap via de wettelijke verdeling.
Kinderen van partner 1 krijgen een niet-opeisbare geldvordering op partner 2
(opeisbaar na overlijden partner 2).
Gehuwd/Geregistreerd:
Partner 1 erft de volledige nalatenschap (partner 2 heeft geen kinderen).
Samenwonend:
Partner 2 erft niets; kinderen van partner 1 erven elk een gelijk deel.
Samenwonend:
Partner 1 erft niets; nalatenschap van partner 2 gaat naar diens familie
(ouders, broers/zussen).
B. Partner 1 heeft kinderen & gezamenlijke kinderenGehuwd/Geregistreerd:
Partner 2 erft alles; alle kinderen van partner 1 krijgen
een geldvordering (opeisbaar na overlijden partner 2).
Gehuwd/Geregistreerd:
Partner 1 erft alles; alleen de gezamenlijke kinderen krijgen een
geldvordering op partner 1 (opeisbaar na diens overlijden).
Samenwonend:
Partner 2 erft niets; alle kinderen van partner 1 verdelen
de nalatenschap direct.
Samenwonend:
Partner 1 erft niets; alleen de gezamenlijke kinderen erven
de volledige nalatenschap.
C. Beide partners hebben kinderen, geen gezamenlijke kinderenGehuwd/Geregistreerd:
Partner 2 erft alles; kinderen van partner 1 krijgen een geldvordering
(opeisbaar na overlijden partner 2).
Kinderen van partner 2 erven niets op dit moment.
Gehuwd/Geregistreerd:
Partner 1 erft alles; kinderen van partner 2 krijgen een geldvordering
(spiegelbeeldige situatie).
Samenwonend:
Partner 2 erft niets; kinderen van partner 1 erven rechtstreeks.
Samenwonend:
Partner 1 erft niets; kinderen van partner 2 erven rechtstreeks.
D. Beide partners hebben kinderen & gezamenlijke kinderenGehuwd/Geregistreerd:
Partner 2 erft alles; alle kinderen (eigen + gezamenlijk) krijgen
een geldvordering op partner 2 (opeisbaar na diens overlijden).
Gehuwd/Geregistreerd:
Partner 1 erft alles; alle kinderen krijgen een geldvordering op partner 1
(spiegelbeeldig).
Samenwonend:
Partner 2 erft niets; kinderen van partner 1 én de gezamenlijke
kinderen verdelen de nalatenschap direct.
Eigen kinderen van partner 2 erven niets.
Samenwonend:
Partner 1 erft niets; kinderen van partner 2 én de gezamenlijke
kinderen verdelen de nalatenschap direct.
Eigen kinderen van partner 1 erven niets.

5. Testament voor samengesteld gezin

In een testament kun je allerlei zaken regelen rondom je samengestelde gezin. Wat voor jou van toepassing is hangt af van je persoonlijke situatie. Wees je ervan bewust dat je testament na je overlijden tot een hoop emotie en discussie kan leiden. Het is daarom belangrijk dat je ook goed de bedoeling van je testament duidelijk maakt aan je nabestaanden.

In je testament kan je verschillende zaken rondom je samengestelde gezin regelen.

  • Regelen hoe goed je nieuwe partner als langstlevende wordt beschermd. Kan deze partner de erfenis opmaken of kunnen je kinderen al eerder wat krijgen?
  • De eventuele erfenis die jij van je ex-partner hebt gehad beschermen en zorgen dat je nieuwe partner die niet op kan maken maar dat dat deel naar je eigen kinderen gaat.
  • Zorgen dat je stiefkinderen ook erven als jij overlijdt en ze gelijk behandelen als eigen kinderen.
  • Ervoor kiezen om alleen jullie gezamenlijke kinderen als erfgenamen te benoemen als er voor je andere kinderen al een andere erfenis in het vooruitzicht ligt.
  • Er voor kiezen om niet alle kinderen in gelijke delen te laten erven als er voor bepaalde kinderen al een andere erfenis in het vooruitzicht ligt.
  • Zorgen dat andere ouder van jouw (stiefkinderen) nooit iets uit de erfenis krijgt.
  • Iets regelen voor de stiefkleinkinderen.
  • Een voogd benoemen voor het geval je ex-partner niet in staat is het gezag over je kinderen uit te oefenen.
  • Bepalen wie de erfenis beheert. Dit kan relevant zijn als je kinderen niet goed met je nieuwe partner kunnen opschieten.

6. Zo regel je jouw testament(en) bij Thuisnotaris

Een samengesteld gezin vraagt om maatwerk – daarom beginnen we altijd met een persoonlijk begeleidingsgesprek. Daarna doorlopen we in totaal vier overzichtelijke stappen:

  1. Begeleidingsgesprek (€ 99)
    Laat je gegevens achter en wij bellen je voor een afspraak. Tijdens deze telefonische afspraak brengt een ervaren jurist alle (stief)relaties, wensen en fiscale aandachtspunten in kaart en adviseert over testament en/of levenstestament.
  2. Concept opstellen & feedback
    Binnen enkele werkdagen ontvang je een helder concept. Je loopt het door en geeft eenvoudig eventuele wijzigingen door.
  3. Definitieve check & akkoord
    We verwerken je feedback en sturen het finale concept. Eventuele laatste vragen beantwoordt de jurist direct.
  4. Ondertekenen bij de notaris
    Wij plannen de notarisafspraak op jouw moment en locatie. Je tekent, ontvangt een afschrift en wij bewaren je digitale dossier veilig.

Vaste, transparante tarieven

Thuisnotaris biedt een uitgebreide testamenten en levenstestamenten tegen scherpe vaste tarieven. Als samengesteld gezin betaal je eenmalig €99 voor onze extra begeleiding.

ProductPrijs (incl. 21 % btw)
Begeleidingsgesprek
(verplicht, één keer)
€ 99
1 akte€ 349
2 akten€ 550
3 akten€ 825
4 akten€ 1.100

Een akte is één document (testament óf levenstestament).

7. Stel je testament niet langer uit

Een testament is geen luxe, maar een must-have – zéker voor samengestelde gezinnen en ongehuwde stellen. Je voorkomt dat je partner met lege handen staat, dat stiefkinderen buitenspel raken of dat de rechter beslist over de voogdij.

Plan nu jouw gratis verkenningsgesprek bij Thuisnotaris en regel snel gemoedsrust voor het hele gezin.

  • Enige online aanbieder waar je als samengesteld gezin terecht kan
  • Eenvoudig proces: wij nemen alles met je door

  • Persoonlijke telefonische begeleiding – geen anonieme checklist

  • Vaste, transparante tarieven

  • Alleen naar de notaris om te ondertekenen

  • Zeer tevreden klanten

8. Veelgestelde vragen over samengestelde gezinnen

  • Erft mijn partner als we alleen samenwonen?

    Nee, zonder testament heeft een ongehuwde partner geen wettelijk erfdeel. Neem hem/haar dus op als erfgenaam.

  • Kunnen we stiefkinderen en eigen kinderen ongelijk behandelen?

    Ja, mits ieder wettelijk kind minimaal zijn legitieme portie krijgt (de helft van het normale erfdeel).

  • Wat is precies het verschil tussen een ­testament en een levenstestament?

    Met een testament regel je wat er na je overlijden gebeurt. In een levenstestament machtig je iemand om (financiële of medische) beslissingen namens jou te nemen als je daar zelf niet meer toe in staat bent. Veel samengestelde gezinnen kiezen voor beide documenten om álle scenario’s af te dekken.

  • Hoe voorkom ik dat mijn ex-partner indirect profiteert van mijn nalatenschap?

    Door in je testament een uitsluitings- en/of tweetrapsmaking op te nemen. Daarmee bepaal je dat het erfdeel van je kinderen niet in de gemeenschap van goederen van je ex valt en dat vermogen na overlijden van de stiefouder alsnog terugvloeit naar jouw eigen bloedlijn.

  • Kunnen we een stiefkind volledig uitsluiten?

    Ja, een stiefkind heeft geen wettelijke reserve en mag je dus geheel overslaan. Houd er wel rekening mee dat dit emotionele consequenties kan hebben binnen het gezin. Een jurist van Thuisnotaris bespreekt altijd de sociale impact vóór je definitief tekent.